τι; : εκδήλωση θεματική : από : ατελές

Πέμπτη 2 Ιουλίου 2026 στις 20.30

Δεν έχει ανέβει η αφίσα.

Προβολή slides και συζήτηση για τη συμμετοχή των γυναικών και της νεολαίας στον ΔΣΕ

3η συνάντηση του κύκλου εκδηλώσεων για τα 80 χρόνια του ΔΣΕ | Προβολή slides και συζήτηση για τη συμμετοχή των γυναικών και της νεολαίας στον ΔΣΕ [Πέμπτη 2 Ιουλίου στις 20.30 στην αυλή της Καλλιδρομίου 49]

*θα ακολουθήσει μπαρ για την οικονομική ενίσχυση του διήμερου οδοιπορικού στα αντάρτικα μονοπάτια του Γράμμου (18 & 19 Ιουλίου)

Οι γυναίκες στον ΔΣΕ

Στον συμπυκνωμένο χρόνο του Εμφυλίου, για πρώτη φορά οι γυναίκες συμμετείχαν με τέτοιο δυναμισμό στην ταξική πάλη, ανατρέποντας προκαταλήψεις ριζωμένες βαθιά στην ελληνική κοινωνία, και μάλιστα σε αυτή της υπαίθρου της δεκαετίας του 1940. Η ιστορία των μαχητριών του ΔΣΕ αποτελεί μια πτυχή της ιστορίας του κομμουνιστικού κινήματος στην Ελλάδα και ταυτόχρονα μια ιστορία γυναικών ποτισμένη με το αίμα τους. Μια ιστορία με ρίζες στην εποχή του Μεσοπολέμου, όταν το κίνημα της γυναικείας χειραφέτησης έκανε τα πρώτα αποφασιστικά του βήματα. Η εποχή αυτή σηματοδότησε την είσοδο των γυναικών στην παραγωγή και τη συμμετοχή τους στους πρώτους ταξικούς αγώνες. Με την έναρξη της Κατοχής, η μεγαλειώδης είσοδος των γυναικών στην Αντίσταση αποτέλεσε κομβικό σημείο στην ιστορία του γυναικείου κινήματος στην Ελλάδα. Μέσα από την ένταξή τους στις οργανώσεις του ΕΑΜ και του ΚΚΕ, στην Εθνική Αλληλεγγύη και την ΕΠΟΝ, αλλά και μέσα από τη συμμετοχή τους στον ένοπλο αγώνα του ΕΛΑΣ, οι γυναίκες εισέβαλαν στον δημόσιο χώρο και πήραν μέρος στον αγώνα για την κοινωνική απελευθέρωση. Αυτή την παρακαταθήκη στον Δημοκρατικό Στρατό Ελλάδας οι γυναίκες την έκαναν κτήμα τους, την απογείωσαν και πραγματοποίησαν τη δική τους Έφοδο στον Ουρανό.

Η νεολαία στον ΔΣΕ

Η νεολαία υπήρξε ένα από τα βασικά κοινωνικά υποκείμενα του ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου. Η ηλικιακή σύνθεση των δύο αντιμαχόμενων στρατών δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολιών ως προς αυτό, αφού τόσο ο Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας (ΔΣΕ), όσο και ο κυβερνητικός Στρατός υπήρξαν, ως επί το πλείστον, στρατοί νέων ανθρώπων. Ειδικότερα, στην πλήρη εξέλιξη του ΔΣΕ, το ποσοστό της συμμετοχής νέων, ηλικίας 17-25 ετών, ανήλθε στα μάχιμα τμήματά του μέχρι και το 85%.

Στα μέσα Οκτωβρίου του 1947, ένα χρόνο σχεδόν μετά την ίδρυση του ΔΣΕ, συγκροτείται η νεολαία του ΔΣΕ, η Δημοκρατική Νεολαία Ελλάδας (ΔΝΕ). Με την ίδρυσή της επιχειρήθηκε να αντιμετωπιστεί το ζήτημα της οργάνωσης του νεολαιίστικου δυναμικού του ΔΣΕ και της μαζικής στράτευσης της νεολαίας στον αγώνα του ΔΣΕ. Η αγωνιστική εμπειρία των εκατοντάδων Επονιτών που αναλαμβάνουν την υπόθεση της νεολαίας του ΔΣΕ θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για την εξέλιξη της οργάνωσης. Μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα από την ίδρυσή της, η ΔΝΕ κατορθώνει να αναπτύξει σημαντική δράση μέσα στον ΔΣΕ. Λόχοι νεολαίας συγκροτούνται σε πολλά αρχηγεία, συμβάλλοντας με τον ενθουσιασμό, την αντοχή και τη μαχητικότητά τους στην άνοδο της πολεμικής επίδοσης του ΔΣΕ. Στις μεγάλες μάχες του Γράμμου το καλοκαίρι του 1948 μάλιστα, η ΔΝΕ θα λάβει μέρος συγκροτημένη σε επίπεδο ταξιαρχίας.

Στις τάξεις των λόχων νεολαίας του ΔΣΕ το μεγαλύτερο ποσοστό ήταν νέοι και νέες 16-18 ετών, πολλοί εκ των οποίων είχαν υπάρξει «Αετόπουλα» την περίοδο της Κατοχής. Σε ό,τι αφορά δε την κοινωνική της σύνθεση, η ΔΝΕ απαρτιζόταν από παιδιά αγροτικών οικογενειών, μαθητές, φοιτητές, ανειδίκευτους εργάτες, που όλοι μαζί, μέσα από την κοινοτική ζωή των αντάρτικων ομάδων της ΔΝΕ, συγκρότησαν, στα χνάρια της επονίτικης παράδοσης, την ιδιαίτερη ταυτότητα του νέου και της νέας του ΔΣΕ.

Ομάδα Επαναστατικής Ιστορίας